Sữa công thức sau khi mở nắp để được bao lâu?
Nhiều cha mẹ thường băn khoăn về thời hạn sử dụng chính xác sau khi hộp sữa đã được mở nắp, vì nếu không để ý, việc cho bé uống sữa không còn đảm bảo chất lượng có thể tiềm ẩn nhiều nguy cơ.
Trước tiên, ba mẹ cần nhận biết dấu hiệu sữa bột bị hư hỏng sau khi mở nắp để đảm bảo an toàn cho bé. Sữa công thức để quá lâu sau khi mở nắp, hoặc bảo quản sai cách (tiếp xúc với không khí ẩm, nhiệt độ cao...) sẽ khiến chất lượng sữa bị giảm sút. Các chất dinh dưỡng có thể bị hao hụt, thậm chí sữa còn có nguy cơ bị nhiễm khuẩn hoặc biến chất do tiếp xúc với môi trường, gây ảnh hưởng xấu đến hệ tiêu hóa và sức khỏe của trẻ.
Vậy, sữa công thức sau khi mở nắp để được bao lâu và khi nào cần bỏ đi để đảm bảo an toàn cho bé? Cùng tìm hiểu qua bài viết sau nhé!
Dấu hiệu nhận biết sữa bột bị hư hỏng
Việc đảm bảo chất lượng sữa công thức cho bé yêu là vô cùng quan trọng, những thay đổi tưởng chừng nhỏ nhặt lại là dấu hiệu cảnh báo sữa đã không còn an toàn để sử dụng. Sau đây là hướng dẫn về cách nhận biết sữa bột bị hư hỏng mà các bố mẹ cần lưu ý để có thể bảo vệ sức khỏe cho bé một cách toàn diện:
+ Sữa công thức có mùi lạ hoặc chua: Sữa bột công thức thường có một mùi thơm đặc trưng. Vì vậy, nếu bố mẹ ngửi thấy bất kỳ mùi hôi, mùi tanh, hoặc đặc biệt là mùi chua, ôi thiu nào từ sữa công thức thì đây là một dấu hiệu cho thấy rằng sữa đã bị hỏng và không còn an toàn để bé sử dụng [1].
+ Màu sắc bất thường: Sữa bột chất lượng phải có màu sắc đồng đều. Nếu bố mẹ thấy sữa có sự thay đổi đáng kể như sẫm màu hơn, ngả vàng hoặc xuất hiện các đốm lạ, đó có thể là dấu hiệu sữa đã bị oxy hóa hoặc nhiễm bẩn, khiến chất lượng dinh dưỡng và an toàn bị suy giảm [1].
+ Kết cấu sữa thay đổi: Thông thường, sữa bột đạt chuẩn luôn có kết cấu mịn, tơi xốp và dễ dàng tan ngay khi tiếp xúc với nước ấm [2]. Chính vì vậy, nếu bố mẹ nhận thấy sữa trong hộp bị vón cục hay lợn cợn bất thường khi dùng muỗng múc thì hãy ngưng sử dụng ngay.
+ Nấm mốc, côn trùng hoặc sâu bọ: Tuy trường hợp này hiếm khi xảy ra, nhưng các ông bố, bà mẹ cũng nên kiểm tra kỹ bề mặt và nắp bên trong hộp sữa xem có nấm mốc hay côn trùng hay không. Nếu có, bố mẹ hãy ngưng sử dụng ngay lập tức vì lúc này sữa đã không còn đảm bảo chất lượng và an toàn cho con yêu [3].
+ Sữa bột bị hết hạn sử dụng: Ngày sản xuất và hạn sử dụng luôn là thông tin bắt buộc được ghi rõ ràng trên nhãn hộp sữa. Nếu các mẹ bỉm sữa chủ quan hoặc không để ý mà cho bé yêu sử dụng sữa đã “quá date” thì sẽ tiềm ẩn những rủi ro hết sức nguy hiểm cho sức khỏe của trẻ. Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã khuyến nghị rõ ràng rằng: bố mẹ không nên cho bé uống sữa công thức sau ngày hết hạn sử dụng. Lý do là vì, sau mốc thời gian này, nhà sản xuất không còn cam kết đảm bảo về chất lượng vi chất dinh dưỡng lẫn độ an toàn vi sinh của sản phẩm [4].
>> Bố mẹ có thể đọc tham khảo thêm:
+ Có nên pha chung sữa mẹ với sữa công thức hay không?
+ Cách nhận biết trẻ hợp sữa công thức và các lưu ý khi pha sữa
+ Dấu hiệu trẻ không hợp sữa công thức có thể nhận biết ngay
Sữa công thức sau khi mở nắp để được bao lâu?
Theo khuyến cáo của U.S. Centers for Disease Control and Prevention (Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ - CDC), hầu hết các loại sữa bột chỉ được sử dụng trong vòng 1 tháng sau khi mở nắp hộp. Đây là khoảng thời gian tối ưu để đảm bảo các thành phần dinh dưỡng vẫn còn nguyên vẹn và hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn. Sau 4 tuần, dù sữa bột có thể vẫn còn mùi vị bình thường, nhưng hàm lượng dinh dưỡng có thể đã bị suy giảm và nguy cơ nhiễm vi sinh vật cũng tăng cao [5].
Không giống như sữa mẹ, sữa công thức là sản phẩm đã qua xử lý nhiệt và bổ sung vi chất, vì vậy sau khi mở nắp, sữa sẽ dễ dàng bị ảnh hưởng bởi độ ẩm, nhiệt độ và vi khuẩn trong không khí [4]. Vì vậy, việc tuân thủ nghiêm ngặt thời hạn và cách bảo quản là chìa khóa giúp giữ trọn vẹn những dưỡng chất quý giá có trong sữa như Lactose, HMOs hay Nucleotides.
Lý do sữa công thức bị hư
Dưới đây là những nguyên nhân chính thường gặp khiến sữa công thức không còn đảm bảo an toàn cho bé mà các bố mẹ cần lưu ý:
+ Chưa vệ sinh trước khi pha sữa: Nếu bố mẹ chưa rửa tay sạch sẽ hoặc dụng cụ pha sữa như bình, muỗng múc sữa,... chưa được tiệt trùng đúng cách, vi khuẩn từ môi trường bên ngoài có thể xâm nhập trực tiếp vào sữa. Chính vì thế, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) đã có khuyến cáo về việc làm sạch, tiệt trùng và giữ dụng cụ pha sữa được khô ráo là bước không thể thiếu để loại bỏ các tác nhân gây hại tiềm ẩn [6].
+ Nắp hộp sữa đóng không kín sau khi sử dụng: Sau khi mở nắp, hộp sữa bột cần được đậy kín ngay sau khi sử dụng. Theo Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) khuyến cáo, bố mẹ hãy giữ muỗng múc sữa khô ráo và đóng chặt nắp hộp sau khi dùng để ngăn ngừa nhiễm khuẩn [4].
+ Bảo quản không đúng cách: Nếu sữa đã pha không được bảo quản lạnh hoặc để quá lâu ở nhiệt độ phòng, vi khuẩn sẽ nhân lên với tốc độ chóng mặt. Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng ước tính rằng, sau 6 giờ ở nhiệt độ 25°C, nguy cơ vi sinh vật tăng lên khoảng 30 lần. Do đó, bố mẹ cần tuân thủ nghiêm ngặt thời gian và nhiệt độ bảo quản sữa đã pha [7].
+ Sữa quá hạn sử dụng hoặc sử dụng kéo dài quá lâu sau khi mở nắp: Sau khi mở nắp hộp sữa, nếu bố mẹ sử dụng quá thời gian mà nhà sản xuất khuyến nghị cũng làm tăng rủi ro ô nhiễm vi sinh. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh của Hoa Kỳ (CDC) khuyến cáo, hầu hết các loại sữa bột phải được dùng trong vòng 1 tháng sau khi mở nắp hộp [5].
Cách bảo quản sữa bột sau khi mở nắp đúng cách và lâu hỏng
1. Đọc kĩ hướng dẫn in trên bao bì
Mỗi loại sữa bột đều có hướng dẫn riêng về cách bảo quản, điều kiện môi trường và thời hạn sử dụng sau khi mở. Chính vì vậy, bố mẹ cần tuân thủ đúng các chỉ dẫn in trên bao bì của các hộp sữa công thức - đó là nguồn thông tin đáng tin cậy. Theo Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA), nhà sản xuất phải đưa hướng dẫn về cách bảo quản trước và sau khi mở nắp trên bao bì sản phẩm [4].
2. Bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), sữa bột nên được đặt ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp, nhiệt độ cao hoặc gần nguồn ẩm (như gần bếp, vòi nước…) [5].
3. Đậy nắp kín sau khi sử dụng
Sau mỗi lần sử dụng, bố mẹ cần đậy kín nắp hộp sữa để hạn chế sữa tiếp xúc với không khí, hơi ẩm và vi khuẩn. Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) cũng khuyến cáo là nên viết ngày mở nắp lên nắp hộp để dễ theo dõi và đậy kín nắp khi bảo quản [4].
4. Không bảo quản sữa trong tủ lạnh
Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh của Hoa Kỳ đã khuyến cáo rằng lon sữa bột đã mở ra thì không nên bảo quản trong tủ lạnh. Thay vào đó, các ông bố, bà mẹ nên để lon sữa ở nơi thoáng mát, khô ráo và tránh ánh nắng trực tiếp [5].
5. Chú ý thời hạn sử dụng của sữa
Ngoài hạn in trên bao bì, bố mẹ cần tuân theo thời hạn sử dụng sau khi mở nắp hộp sữa công thức. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh của Hoa Kỳ (CDC) cho biết, hầu hết các loại sữa bột sau khi mở nắp nên sử dụng trong vòng 1 tháng (30 ngày) [5].
Trong thời hạn này, mỗi muỗng sữa đều chứa các thành phần thiết yếu như Lactose - nguồn năng lượng dồi dào, HMOs (Oligosaccharide sữa mẹ) - giúp tăng cường hệ miễn dịch, và Nucleotides - hỗ trợ tiêu hóa khỏe mạnh. Vì vậy, bố mẹ hãy đảm bảo sử dụng sữa công thức đúng hạn để bé có thể hấp thụ trọn vẹn những dưỡng chất “vàng” này nhé!
>> Xem thêm:
+ Khi nào là thời điểm tối ưu để bổ sung DHA cho bé?
+ Cách đổi sữa cho bé đúng cách, nhanh thích nghi
+ 2’-FL HMO là gì? “Đại dưỡng chất” cho trẻ mà mẹ không nên bỏ qua
Cách bảo quản đối với sữa công thức đã pha
Dưới đây là các hướng dẫn bảo quản sữa công thức đã pha từ các tổ chức y tế uy tín mà các bố mẹ có thể áp dụng:
+ Theo khuyến nghị từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), sữa công thức đã pha chỉ nên được giữ ở nhiệt độ phòng trong vòng tối đa 1 giờ kể từ khi bắt đầu cho bé uống. Sau khoảng thời gian này, bố mẹ nên bỏ đi phần sữa dư thừa trong bình, không nên tiết kiệm mà giữ lại để dùng cho cữ sau. Lý do là vì trong quá trình bé uống sữa, vi khuẩn từ miệng có thể đi ngược vào bình sữa, và việc giữ sữa đã tiếp xúc với miệng của bé ở nhiệt độ phòng sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn sinh sôi rất nhanh [5].
+ Nếu bố mẹ pha một lượng sữa cho trẻ sơ sinh lớn hơn mức bé uống một cữ (chẳng hạn như chuẩn bị trước cho cữ sữa tiếp theo), hãy nhanh chóng cho sữa đã pha vào tủ lạnh ngay lập tức để làm giảm đi tốc độ phát triển của vi khuẩn. Sữa công thức khi được bảo quản lạnh chỉ có thể được sử dụng trong vòng tối đa 24 giờ kể từ khi pha. Khi cần dùng, bố mẹ chỉ nên hâm ấm nhẹ nhàng, không nên dùng lò vi sóng vì sẽ làm sữa nóng không đều và phá hủy một số chất dinh dưỡng [5].
+ Các bố mẹ cần phải đảm bảo rằng bình sữa, muỗng múc sữa và tất cả dụng cụ pha chế đã được rửa sạch bằng nước ấm và xà phòng, sau đó được tiệt trùng hoặc làm khô hoàn toàn trước khi sử dụng [4].
+ Nếu bố mẹ dùng nước máy để pha sữa bột, một lưu ý nhỏ nữa là nên đun sôi và để nguội một chút trước khi pha sữa để đảm bảo nguồn nước sạch nhất cho con yêu [8].
>> Xem thêm:
+ Sữa công thức hâm 40 độ để được bao lâu?
+ Sữa công thức pha xong để được bao lâu là an toàn?
+ Trẻ uống sữa công thức đi ngoài màu xanh rêu có sao không?
+ Cách pha sữa công thức cho trẻ sơ sinh đúng chuẩn
_____________________________________________________________________________
Câu hỏi thường gặp
Uống sữa sau khi mở nắp quá 1 tháng có sao không?
Không nên uống sữa sau khi mở nắp hộp quá 1 tháng, ngay cả khi bột sữa trông vẫn bình thường, không có dấu hiệu hư hỏng. Theo khuyến nghị chính thức từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), bố mẹ chỉ nên sử dụng sữa đã mở nắp hộp trong vòng 1 tháng. Vì sau khi mở nắp, bột sữa tiếp xúc với môi trường không khí, độ ẩm và nguy cơ vi khuẩn xâm nhập sẽ tăng lên đáng kể, làm giảm chất lượng dinh dưỡng và thậm chí gây hại cho hệ tiêu hóa còn non nớt của bé [5].
Để đảm bảo bé luôn nhận được nguồn dinh dưỡng trọn vẹn và an toàn, sau mỗi lần lấy sữa, các bố mẹ cần lưu ý đóng kín nắp hộp sữa cẩn thận ngay lập tức. Ngoài ra, hộp sữa đã mở nắp phải được bảo quản ở nơi khô ráo, thoáng mát với nhiệt độ phòng, tuyệt đối tránh ánh nắng trực tiếp, nơi ẩm ướt hoặc cất trong tủ lạnh [5] vì hơi nước có thể làm sữa bị vón cục và nhanh hỏng.
Sữa bột quên đậy nắp có sao không?
Khi nắp hộp sữa bột bị mở hoặc đóng không kín, lúc này, hộp sữa gần như đã mất đi "hàng rào bảo vệ" vốn có. Vi khuẩn, bụi bẩn, và hơi ẩm từ môi trường xung quanh sẽ dễ dàng xâm nhập vào bên trong.
Nhiều người có thể nghĩ sữa bột là sản phẩm khô nên sẽ an toàn, nhưng thực tế sữa bột không hề vô trùng tuyệt đối mà có thể chứa các vi khuẩn nguy hiểm như Cronobacter hoặc Salmonella ngay từ đầu. Khi không đậy nắp kín, sự xâm nhập thêm từ môi trường sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn này lên đáng kể. Đặc biệt, nếu sữa bột bị dính hơi ẩm sẽ góp phần tạo ra môi trường lý tưởng cho vi khuẩn sinh sôi nảy nở [9].
>> Đọc thêm:
+ Trẻ quấy khóc không rõ nguyên nhân thì nên làm gì?
+ Cách xử lý khi trẻ sơ sinh quấy khóc đêm hiệu quả
+ Trẻ 2 tuổi hay bị nôn trớ ba mẹ phải xử lý như thế nào?
Kết luận:
Tóm lại, với câu hỏi “sữa công thức sau khi mở nắp để được bao lâu” thì theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) khuyến cáo, các loại sữa bột cần được sử dụng trong vòng 1 tháng sau khi mở nắp [5]. Vì vậy, bố mẹ cần lưu ý và nắm rõ thời gian khi sử dụng sữa công thức để đảm bảo giữ trọn vẹn những dưỡng chất quan trọng có trong sữa mẹ như HMOs, Nucleotide và Probiotics BB-12. Nếu bảo quản sai cách, chất lượng sữa sẽ bị ảnh hưởng, làm giảm đi hiệu quả của các thành phần này.
Khuyến cáo dinh dưỡng tối ưu:
+ Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho sức khỏe và sự phát triển toàn diện của trẻ nhỏ. Nếu mẹ không có sữa hoặc không thể cho trẻ bú, mẹ cần chọn các công thức sữa có uy tín, nhất là các công thức có chứng cứ lâm sàng giúp trẻ phát triển tốt trí tuệ, sức khỏe và thể chất.
+ Rửa sạch dụng cụ pha và đun sôi với nước trong 5 phút trước khi pha. Cho trẻ ăn bằng cốc, thìa hợp vệ sinh.
+ Ngậm vú nhân tạo, bú bình không hợp lý hoặc ăn bổ sung trước 6 tháng tuổi có thể ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe của trẻ.
+ Khi trẻ bú bình, có thể có nguy cơ nhiễm khuẩn hoặc pha chế và cho ăn không đúng cách, vì vậy cần theo đúng hướng dẫn.
+ Nuôi con bằng sữa ngoài khá tốn kém. Nên chọn sản phẩm có giá cả phù hợp với điều kiện kinh tế.
SIM-C-882-25
-------------------
Nguồn tham khảo:
[1]: Monitoring volatile changes in infant formula during long-term storage at room temperature: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10709031/
[2]: https://www.ams.usda.gov/sites/default/files/media/CID%20Formulas%2C%20Infant.pdf
[3]: https://www.doesitgobad.com/does-powdered-milk-go-bad/
[5]: https://www.cdc.gov/infant-toddler-nutrition/formula-feeding/preparation-and-storage.html
[6]: https://www.cdc.gov/cronobacter/pdf/cronobacter-prevention-infographic-html.pdf
