Theo WHO khuyến cáo, nên cho trẻ cho trẻ bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời để đạt được sự tăng trưởng, phát triển và sức khỏe tối ưu [1]. Tuy nhiên, nếu mẹ không có đủ sữa hoặc vì một số lý do mà không thể cho bé bú mẹ thì việc sử dụng sữa công thức để bổ sung dinh dưỡng cho con là điều cần thiết.

Sữa công thức có 2 loại phổ biến là dạng bột và dạng nước pha sẵn. Trong đó, sữa công thức dạng bột thường dễ tìm

Theo WHO khuyến cáo, nên cho trẻ cho trẻ bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời để đạt được sự tăng trưởng, phát triển và sức khỏe tối ưu [1]. Tuy nhiên, nếu mẹ không có đủ sữa hoặc vì một số lý do mà không thể cho bé bú mẹ thì việc sử dụng sữa công thức để bổ sung dinh dưỡng cho con là điều cần thiết.

Sữa công thức có 2 loại phổ biến là dạng bột và dạng nước pha sẵn. Trong đó, sữa công thức dạng bột thường dễ tìm mua, có thời hạn sử dụng lâu dài và được bán rộng rãi trên thị trường [2]. Sau đây, bài viết này sẽ giúp các bố mẹ nắm vững được các cách pha sữa công thức dạng bột đúng, đảm bảo cho trẻ nhận được nhiều chất dinh dưỡng cho sự phát triển.

Hướng dẫn cách pha sữa công thức đúng cho trẻ

Dưới đây là cụ thể các cách pha sữa công thức mà bố mẹ có thể tham khảo:

Bước 1: Chuẩn bị và tiệt trùng các dụng cụ pha sữa [3]

Mỗi lần pha sữa công thức, bố mẹ cần rửa sạch và tiệt trùng bình sữa cùng các dụng cụ liên quan. Tiệt trùng là quá trình loại bỏ hoàn toàn các vi sinh vật có khả năng gây bệnh cho trẻ. Việc tiệt trùng bình sữa và các dụng cụ pha sữa cần được thực hiện cho trẻ sơ sinh ở mọi giai đoạn.

Lần làm sạch đầu tiên:

+ Chuẩn bị đầy đủ các dụng cụ như bình sữa, kẹp gắp, thìa và cốc đong định lượng.

+ Rửa tay, vệ sinh bồn rửa và nơi pha sữa bằng xà phòng với nước ấm, sau đó lau khô bằng khăn sạch.

+ Làm sạch toàn bộ dụng cụ bằng nước nóng pha với xà phòng; dùng bàn chải chuyên dụng dành riêng cho dụng cụ ăn của trẻ để chà kỹ mặt trong bình sữa và nắp bình.

+ Tráng lại tất cả bằng nước nóng.

Quy trình khử trùng:

+ Đặt các dụng cụ đã được làm sạch vào cái nồi lớn.

+ Đổ nước vào nồi sao cho toàn bộ vật dụng được ngập hoàn toàn. Không đậy nắp nồi.

+ Đun sôi trong khoảng 2 phút.

+ Dùng kẹp đã khử trùng để gắp các dụng cụ ra, đặt lên khăn sạch, lắc nhẹ để loại bỏ bớt nước và để khô tự nhiên.

+ Trong trường hợp chưa sử dụng ngay, bố mẹ cần đậy kín và bảo quản ở nơi sạch sẽ và tránh chạm tay vào các bề mặt bên trong.

Bước 2: Vệ sinh và khử khuẩn tay trước khi pha sữa

Để giảm thiểu nguy cơ nhiễm khuẩn Cronobacter, trước khi pha sữa công thức cho con, bố mẹ hãy rửa tay bằng xà phòng với nước trong vòng ít nhất là 20 giây. Nếu không có xà phòng và nước, CDC (Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ) khuyến cáo bố mẹ nên sử dụng dung dịch sát khuẩn tay có cồn với nồng độ cồn ít nhất là 60% [4].

Bố mẹ nên rửa tay bằng xà phòng với nước ít nhất là 20 giâyBố mẹ nên rửa tay bằng xà phòng với nước ít nhất là 20 giây
Bố mẹ nên rửa tay bằng xà phòng với nước ít nhất là 20 giây

Bước 3: Đun sôi nước và để nguội ở nhiệt độ 37 - 40 độ C

Bố mẹ hãy dùng nước đã đun sôi để loại bỏ các vi khuẩn có hại, rồi để nước nguội đến nhiệt độ lý tưởng là khoảng 37°C.

Bước 4: Đọc kỹ hướng dẫn sử dụng trên bao bì sản phẩm

Tốt nhất là bố mẹ cần pha tỷ lệ nước và bột sữa tuân thủ theo đúng hướng dẫn của nhà sản xuất in trên vỏ hộp. Hiện nay, một số sản phẩm sữa công thức có hướng dẫn pha sữa khác nhau, chẳng hạn như 1 muỗng bột cho 30 ml nước hoặc 1 muỗng cho 60 ml nước. Nếu bố mẹ thêm sai tỉ lệ nước hoặc bột sữa, có thể khiến trẻ không hấp thu được đủ chất dinh dưỡng hoặc lượng nước cần thiết. Từ đó, ảnh hưởng đến sự phát triển và sức khỏe của bé. Trong trường hợp mẹ vẫn còn băn khoăn, mẹ nên trao đổi trực tiếp với nhân viên y tế để được tư vấn và hướng dẫn cách pha sữa công thức phù hợp [5].

Bước 5: Tiến hành pha sữa công thức cho bé

Sau khi cho đúng lượng bột sữa và nước theo hướng dẫn vào bình, bố mẹ cần đậy kín nắp bình sữa và lắc nhẹ để bột sữa được hòa tan đều. Đối với trường hợp sữa đã pha nhưng bé chưa dùng ngay, bố mẹ đem đi bảo quản thì khi lấy ra cho bé sử dụng, bố mẹ cũng không cần hâm nóng lại sữa công thức [6].

Hướng dẫn cách pha sữa công thức đúng chuẩn, hấp thụ trọn vẹn các dưỡng chấtHướng dẫn cách pha sữa công thức đúng chuẩn, hấp thụ trọn vẹn các dưỡng chất

>> Tham khảo thêm:

+ Trẻ bị ọc sữa: Nguyên nhân và hướng xử lý phù hợp

+ Trẻ nôn trớ nhiều: Các dấu hiệu cảnh báo và hướng xử lý

+ Nên cho trẻ uống sữa công thức đến mấy tuổi?

Các lưu ý khi pha và bảo quản sữa công thức

Để đảm bảo nguồn dinh dưỡng tối ưu cho trẻ, bố mẹ cần lưu ý các điều dưới đây [6]:

+ Luôn pha sữa công thức bằng chai hoặc hộp đựng đạt chuẩn an toàn thực phẩm; tuyệt đối không dùng các vật chứa đã từng đựng hóa chất hay chất độc hại.

+ Cần tuân thủ chính xác tỷ lệ nước và sữa công thức theo hướng dẫn trên bao bì, vì pha quá đặc hoặc quá loãng đều có thể ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe của trẻ.

+ Không pha hoặc cho trẻ sử dụng sữa công thức tự chế, do việc này tiềm ẩn nguy cơ gây ra những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.

+ Trong trường hợp hộp sữa công thức từng tiếp xúc với nguồn nước không an toàn, bị móp méo, rỉ sét, đáy phồng hoặc niêm phong không còn nguyên vẹn, bố mẹ hãy vứt bỏ chúng ngay lập tức.

+ Giữ nắp hộp và muỗng đong sữa bột sạch sẽ, khô ráo; đóng kín hộp ngay sau khi sử dụng và cất muỗng đong bên trong hộp.

+ Sữa công thức sau khi pha nên được sử dụng trong vòng 1 giờ kể từ thời điểm bắt đầu cho trẻ bú và không quá 2 giờ tính từ lúc pha.

+ Nếu chưa sử dụng trong khoảng thời gian này, bố mẹ cần bảo quản sữa ngay trong tủ lạnh và dùng trong vòng 24 giờ. Trường hợp mất điện khiến tủ lạnh không hoạt động, bố mẹ nên pha sữa công thức mới cho mỗi cữ bú của trẻ.

+ Phần sữa còn dư sau khi bé bú cần được đổ bỏ, không nên bảo quản để sử dụng lại, kể cả khi để trong tủ lạnh, vì sữa đã tiếp xúc với nước bọt của trẻ có thể làm tăng nguy cơ vi khuẩn phát triển.

+ Khi cần làm ấm sữa công thức và có sẵn nguồn nước sạch, bố mẹ nên đặt bình sữa đã đậy kín vào một bát nước ấm trong vài phút. Cần lưu ý không để nước tràn vào bên trong bình hoặc nắp bình, vì điều này có thể làm nhiễm khuẩn sữa đã pha. Trước khi cho trẻ bú, bố mẹ hãy kiểm tra nhiệt độ sữa bằng cách nhỏ vài giọt lên vùng cổ tay; sữa chỉ nên ấm và không gây cảm giác nóng.

+ Tuyệt đối không hâm nóng sữa công thức bằng lò vi sóng, bởi phương pháp này có thể tạo ra các điểm nóng gây bỏng miệng cho trẻ.

Không nên hâm sữa công thức đã pha bằng lò vi sóngKhông nên hâm sữa công thức đã pha bằng lò vi sóng
Không nên hâm sữa công thức đã pha bằng lò vi sóng

Kết luận:

Mỗi nhà sản xuất sẽ có khuyến nghị và cách pha sữa công thức khác nhau, do đó, bố mẹ nên đọc kỹ và tuân theo hướng dẫn đã được in trên lon sữa để đảm bảo bé yêu nhận được lượng dinh dưỡng cần thiết để phát triển.

Ngoài ra, sữa đã pha xong nếu bé chưa uống ngay thì bố mẹ chỉ nên cho bé sử dụng trong vòng 1 giờ kể từ lúc pha và không để ở ngoài nhiệt độ phòng quá 2 giờ. Nếu bé đã uống sữa thì lượng sữa còn dư nên được đổ bỏ chứ không nên bảo quản để sử dụng lại [6].

Khi tuân thủ đúng quy trình pha sữa đến cách bảo quản, bố mẹ sẽ giúp bé hấp thu hiệu quả các dưỡng chất quan trọng có trong sữa công thức như:

+ 5HMOs giúp trung hòa độc tố mầm bệnh [7]

+ Nucleotides giúp hỗ trợ tăng cường sản xuất kháng thể [8]

+ BB-12® giúp làm giảm hại khuẩn, tăng lợi khuẩn [9]

 

>> Tìm hiểu thêm:

+ Khi nào là thời điểm tối ưu để bổ sung DHA cho bé?

+ 2’-FL HMO là gì? “Đại dưỡng chất” cho trẻ mà mẹ không nên bỏ qua

+ Probiotics là gì? Lợi ích và thời điểm nên dùng probiotics

Các lưu ý về dinh dưỡng:

+ Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho sức khỏe và sự phát triển toàn diện của trẻ nhỏ. Nếu mẹ không có sữa hoặc không thể cho trẻ bú, mẹ cần chọn các công thức sữa có uy tín, nhất là các công thức có chứng cứ lâm sàng giúp trẻ phát triển tốt trí tuệ, sức khỏe và thể chất.

+ Rửa sạch dụng cụ pha và đun sôi với nước trong 2 phút trước khi pha. Cho trẻ ăn bằng cốc, thìa hợp vệ sinh

+ Ngậm vú nhân tạo, bú bình không hợp lý hoặc ăn bổ sung trước 6 tháng tuổi có thể ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe của trẻ.

+ Khi trẻ bú bình, có thể có nguy cơ nhiễm khuẩn hoặc pha chế và cho ăn không đúng cách, vì vậy cần theo đúng hướng dẫn.

+ Khi cần dùng sữa công thức, nên lựa chọn các sản phẩm của thương hiệu uy tín, có hiệu quả được chứng minh hỗ trợ trẻ tăng trưởng và phát triển.

SIM-C-148-26

-----------------------------------

Nguồn tham khảo:

[1]: https://www.emro.who.int/nutrition/breastfeeding/exclusively-breastfeed-for-6-months.html 

[2]: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10320619/ 

[3]: https://www.healthlinkbc.ca/healthlinkbc-files/feeding-your-baby-formula-safely-making-and-storing-formula 

[4]: https://www.fda.gov/food/foodborne-pathogens/cronobacter-sakazakii 

[5]: Preparing and handling powdered infant formula: https://www.canada.ca/en/health-canada/services/milk-infant-formula/preparing-handling-powdered-infant-formula.html 

[6]: https://www.cdc.gov/infant-feeding-emergencies-toolkit/php/powdered-infant-formula.html 

[7] Kijner et al. (2022)

[8] Pickering et al. (1998)

[9] Jungersen et al. (2014)