Theo khuyến cáo dinh dưỡng tối ưu, sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng đầu đời và tốt nhất dành cho trẻ nhỏ. Trong trường hợp mẹ không có đủ sữa hoặc vì một số lý do về sức khoẻ mà không thể cho bé bú, mẹ nên cân nhắc lựa chọn các sản phẩm sữa công thức uy tín, có chứng minh lâm sàng giúp phát triển tối ưu cho trẻ. Vậy, sữa công thức là gì? Trẻ có thể dùng sữa công thức từ mấy tuổi? Bài viết này sẽ giúp bố mẹ tìm ra câu trả lời.

Sữa công thức là gì? [1]

Sữa công thức, hay còn gọi là sữa dành cho trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ, thường được sản xuất từ sữa bò đã qua xử lý để phù hợp hơn với trẻ nhỏ, có vai trò cung cấp các dưỡng chất cần thiết để bé phát triển.

Hiện nay, sữa công thức được chia thành hai dạng chính gồm dạng bột và dạng sữa nước pha sẵn. Trong đó, sữa công thức nước pha sẵn mang lại sự tiện lợi khi sử dụng, tuy nhiên giá thành thường cao hơn và cần được dùng trong thời gian ngắn sau khi mở nắp.

 

Sữa công thức thường được sản xuất từ sữa bò đã qua xử lý

>> Xem thêm:

+ Lượng sữa cho trẻ sơ sinh bao nhiêu là đủ theo từng độ tuổi?

+ Cách nhận biết trẻ hợp sữa công thức và các lưu ý khi pha sữa

+ Có nên pha chung sữa mẹ với sữa công thức hay không?

+ Cách pha sữa công thức cho trẻ sơ sinh đúng chuẩn

Khi nào thì nên cho trẻ uống sữa công thức?

Nuôi con bằng sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời mang lại nhiều lợi ích cho cả trẻ sơ sinh và người mẹ, đặc biệt là có thể bảo vệ trẻ khỏi các bệnh nhiễm trùng đường tiêu hóa. Khi mẹ cho con bú sớm, trong vòng 1 giờ sau khi sinh, sẽ giúp bảo vệ bé khỏi bị nhiễm trùng và giảm tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh [2].

Trong trường hợp trẻ không được bú sữa mẹ thì sữa công thức dành cho bé dưới 12 tháng tuổi là lựa chọn thay thế duy nhất phù hợp để thay thế sữa mẹ trong 12 tháng đầu đời của bé [3].

 

Nếu trẻ không được bú sữa mẹ thì sữa công thức dành cho bé dưới 12 tháng tuổi là lựa chọn phù hợp để thay thế sữa mẹ

>> Tìm hiểu thêm:

+ HMO là gì? Vai trò của các loại HMO quan trọng

+ Nucleotide là gì? Nucleotide đóng vai trò gì trong sữa bột cho bé?

+ 2’-FL HMO là gì? “Đại dưỡng chất” cho trẻ mà mẹ không nên bỏ qua

Trẻ có thể dùng sữa công thức từ mấy tuổi? [4]

Sữa mẹ và sữa công thức là nguồn dinh dưỡng chính trong suốt năm đầu đời của trẻ. Khi không có sữa mẹ, sữa công thức dành cho trẻ nhũ nhi (0-12 tháng tuổi) là một lựa chọn thay thế phù hợp cho hầu hết trẻ sinh đủ tháng. Trong trường hợp bố mẹ không chắc chắn nên sử dụng loại sữa công thức nào cho con, đừng ngần ngại mà hãy hỏi ý kiến ​​bác sĩ hoặc chuyên gia chăm sóc sức khỏe để được tư vấn.

Việc cho trẻ sử dụng sữa công thức cần được điều chỉnh theo nhu cầu thực tế của từng trẻ, thay vì áp dụng một lịch bú cố định. Bố mẹ nên quan sát các dấu hiệu đói – no của trẻ để quyết định thời điểm và lượng sữa phù hợp. Số lần tã ướt trong ngày cùng với sự phát triển của trẻ sẽ là những dấu hiệu giúp bố mẹ đánh giá được trẻ có được cung cấp đủ lượng sữa công thức hay không. Trong trường hợp có bất kỳ băn khoăn nào về lượng sữa trẻ đang dùng, bố mẹ nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y tế.

Lượng sữa công thức trẻ uống sẽ giảm dần khi trẻ bắt đầu ăn dặm nhiều hơn, nhưng sữa công thức vẫn là nguồn cung cấp năng lượng, protein, canxi và vitamin D quan trọng trong năm đầu đời của trẻ.

Lưu ý khi chọn sữa công thức dành cho bé [5]

Sữa công thức có bổ sung sắt, vitamin và khoáng chất được khuyến nghị sử dụng cho trẻ sơ sinh. Khi lựa chọn sữa công thức cho trẻ sơ sinh, bố mẹ cần lưu ý:

- Đảm bảo sản phẩm vẫn còn hạn sử dụng.
- Kiểm tra hộp đựng còn nguyên vẹn và được niêm phong kín.
- Không sử dụng sữa công thức nếu bao bì có dấu hiệu: rò rỉ, phần đáy hoặc nắp bị phồng, xuất hiện vết rỉ sét.
- Đảm bảo sản phẩm không được ghi nhãn dành cho trẻ nhỏ.
- Bố mẹ nên trao đổi với bác sĩ hoặc điều dưỡng chăm sóc trẻ nếu có câu hỏi liên quan đến việc lựa chọn sữa công thức cho bé hoặc có ý định thay đổi nhãn hiệu hay loại sữa công thức đang sử dụng cho trẻ sơ sinh.

 

>> Đọc thêm:

+ Cách đổi sữa cho bé đúng cách, nhanh thích nghi

+ Dấu hiệu trẻ không hợp sữa công thức có thể nhận biết ngay

+ Nhận biết dấu hiệu trẻ bị dị ứng sữa công thức và hướng xử lý

 

Kết luận:

 

Lưu ý rằng, sữa mẹ vẫn là nguồn dinh dưỡng tối ưu cho trẻ nhỏ trong năm đầu đời. Do đó, chỉ trong trường hợp sữa mẹ không đủ hoặc mẹ không thể cho bé bú vì một số lý do nào đó thì mới cân nhắc sử dụng sữa công thức để thay thế. Và việc trẻ có thể dùng sữa công thức từ mấy tuổi là điều mà bố mẹ cần nắm rõ.

Theo các khuyến cáo, khi trẻ không được nuôi bằng sữa mẹ thì sữa công thức là nguồn dinh dưỡng chính thay thế sữa mẹ cho trẻ từ 0-12 tháng tuổi và lượng sữa này sẽ giảm dần khi trẻ bắt đầu ăn dặm nhiều hơn [4].

Ngoài ra, đối với các trẻ sinh mổ có nguy cơ miễn dịch kém, bố mẹ cần ưu tiên chọn các sản phẩm sữa công thức có chứa các thành phần dinh dưỡng sau:

- HMOs (Human Milk Oligosaccharides): Là nhóm dưỡng chất có hàm lượng cao đứng thứ ba trong sữa mẹ, bao gồm 5 thành phần tiêu biểu: 2′-FL, 3-FL, 6′-SL, LNT và 3′-SL. Trong đó, 2′-FL HMO có khả năng giúp giảm nguy cơ nhiễm trùng đường hô hấp ở trẻ [6], đồng thời hỗ trợ ngăn cản sự bám dính và xâm nhập của các tác nhân gây bệnh [7].
- Nucleotides: Là nhóm dưỡng chất đã có vai trò quan trọng trong việc tăng cường chức năng miễn dịch, giúp giảm tỷ lệ mắc tiêu chảy và hỗ trợ thúc đẩy quá trình sản xuất kháng thể [8], [9], [10].
- Lợi khuẩn Bifidobacteria: Thuộc nhóm lợi khuẩn thiết yếu đối với hệ tiêu hóa của trẻ sơ sinh, góp phần hỗ trợ hình thành và duy trì hệ vi sinh đường ruột cân bằng, từ đó tăng cường hàng rào miễn dịch tự nhiên và giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng [11].


SIM-C-149-26

-------------------------------------

Nguồn tham khảo:

[1]: https://www.nhs.uk/baby/breastfeeding-and-bottle-feeding/bottle-feeding/types-of-formula/ 

[2]: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/infant-and-young-child-feeding  

[3]: https://www.nhs.uk/baby/weaning-and-feeding/what-to-feed-young-children/  

[4]: https://www.hopkinsmedicine.org/health/wellness-and-prevention/feeding-guide-for-the-first-year  

[5]: https://www.cdc.gov/infant-toddler-nutrition/formula-feeding/choosing-a-formula.html  

[6] Reverri et al (2018)

[7] Rousseaux et al (2021)

[8] Merolla et al (2000)

[9] Yau et al (2003)

[10] Pickering et al (1998), sau 6 tháng tiêm phòng vắc xin HiB

[11] Mohan et al (2006)